Nieuws

Campus Rabot: uitbreiding Technologiecampus KaHo Sint-Lieven te Gent

Gepost op 03/12/2009 in de categorie Algemeen, Publicaties

De Technologiecampus van KaHo Sint-Lieven, gelegen net buiten de vroegere stadsomwalling van Gent, in de typische 19e Eeuwse arbeiderswijk ‘Rabot’, werd uitgebreid met een nieuwbouw langs het Griendeplein. De bestaande gebouwen voor de ingenieursopleidingen werden behouden maar het nieuwbouwproject moest plaats bieden aan een complex programma van voornamelijk laboratoria, meetruimtes, leslokalen en utilitaire voorzieningen. De combinatie van gevelbekleding uit volkernmateriaal in een warme houtkleur, gordijngevels met structureel geklemde beglazing en een voorzetgevel opgebouwd uit transparante roosters in verzinkt staal zorgt voor een opmerkelijke architectuur die de link legt met het industrieel verleden van de campus.

Situering

De buurt waar de nieuwbouw werd ingeplant wordt gekenmerkt door een dichte en sterk verouderde bebouwing met weinig buurtgroen terwijl de campus zelf grotendeels bestaat uit industriële gebouwen, omgebouwd tot les- en praktijklokalen, burelen en vergaderruimtes. Het nieuwe schoolgebouw werd opgetrokken op een deel van het vroegere parkeerterrein, dat is vrijgekomen na de sloop van enkele oude fabrieken. Om zoveel mogelijk open ruimte te vrijwaren werd er geopteerd voor een zeer compact gebouw van vier bouwlagen hoog. Deze minimale terreinbezetting garandeert nog genoeg reserveruimte voor eventuele latere uitbreidingen, maar ook voor voldoende groen en open ruimte. De nieuwbouw biedt plaats aan leslokalen en labo’s, administratieve ruimten, circulatieruimten, sanitaire en technische lokalen die volgens afdeling gegroepeerd werden en verdeeld over de vier bouwlagen.

De opdrachtgevers hadden nood aan een flexibel gebouw wat resulteerde in een betonstructuur, ingevuld met silicaatsteen voor de gevels en een interieurindeling met lichte binnenwanden in droogbouwtechniek. De flexibiliteit is zeker geen loze eis, want na de bouwtijd van drie jaar blijkt dat er al bepaalde aanpassingen wenselijk zijn en het moet dan ook letterlijk kunnen meegroeien met de wisselende behoeften van de verschillende opleidingsrichtingen.
Het compacte ‘monovolume’ wordt in twee gesneden door een ‘binnenstraat’ die naar een centrale patio leidt. Door de buitenvlakken een uniforme gevelbehandeling te geven in een ruw solide materiaal (verzinkte staalroosters), en de binnenvlakken, uitgevend op de binnenstraat, een contrasterende gevelafwerking in fineerhouten plaatmateriaal, komt het tweeledig volume over als één gebouw. De grote diversiteit aan gevraagde lokalen (burelen, leslokalen, leslabo’s van enkele en dubbele hoogte) resulteren in een even grote diversiteit aan raamopeningen. Er werd hier gekozen voor aluminium schrijnwerk vanwege de mogelijkheden om grote afmetingen te hanteren. Zo werden er hier 1500 x 1800 en zelfs 1760 x 1760 mm ramen toegepast. Een voorzetgevel, opgebouwd uit transparante roosters in verzinkt staal, ziet eruit als een soort van vlies dat het volume omhult, brengt uniformiteit in het uitzicht en doet tevens dienst als zonnewering. De stalen omhulling moet in eerste instantie doen denken aan het karakter van een gesloten onderzoekscentrum, een tempel van technologie, en de harde, metalen verpakking maakt tevens de architecturale link met het industriële verleden. Een gordijngevel met structureel geklemde beglazing, gevat in Elegance 52 SX profielen van Sapa, hangt volledig buiten de structuur en zorgt samen met de roosters, die als een tweede huid om het gebouw sluiten, voor een opvallend vlak uitzicht van de gevel. Het gebruik van deze gordijngevel biedt trouwens een speciale oplossing om koudebruggen te voorkomen. De ramen zijn van het ‘kip-draai’-type, voorzien van een sleutel die het onderhoudspersoneel toelaat ze te openen voor reiniging. Voor de studenten blijven ze altijd gesloten. De grootste draairamen van 1,76 x 2,70m zijn permanent op slot en worden ondersteund door een wiel bij het opendraaien. Aan de voorzijde van het gebouw wordt een gedeelte van de gordijngevel ‘buiten-buiten’ voorzien en versterkt met zware stalen kokers.
De stalen gevelroosters hebben ook een beveiligende werking naar het gebouw toe. Ze zijn zo ontworpen dat ze gemakkelijk kunnen wegdraaien voor het reinigen van de grote venstervlakken. Voor de roosters op hoogte van de nooduitgangen bedacht ABSCIS ARCHITECTEN trouwens een speciaal sluitsysteem, zodat de maximale veiligheid altijd gegarandeerd blijft. Aan de binnenkant zijn de ramen met aluminium omkast en ook de venstertabletten en plinten zijn in aluminium uitgevoerd.

Aandacht voor de verlichting

Om een zekere perceptie van toegankelijkheid en geborgenheid te creëren werd de verlichting van het gebouw al van bij het begin mee opgenomen in het architecturaal concept. Het contrast tussen de harde buitenschil met zijn verzinkte staalroosters en de warme gloed die de verlichting ‘s avonds aan het gebouw verleent zorgt voor een bijzonder esthetische wisselwerking maar ook de monumentale, open glaswanden en de warme fineerhouten bekleding van de gevels op het binnenplein dragen daar toe bij.
Hoewel verlichting heel wat creatieve mogelijkheden biedt aan de architect, wordt er nog maar al te vaak louter gebruik van gemaakt uit functioneel oogpunt om de omgeving beter zichtbaar te maken voor de gebruiker. Dit project creëerde echter een spontane samenwerking tussen de architecten en  interieurontwerpers van ABSCIS ARCHITECTEN, de ingenieurs van bureau Stockman en de lichtspecialisten van Axioma die samen een speels concept uitwerkten waarmee ze de perceptie van circulatietrajecten en onderscheiden zones in het gebouw fraai wisten te accentueren met behulp van licht en kleur.

Materiaalkeuze in functie van de eisen

De Katholieke Hogeschool Sint-Lieven in Gent (de toenmalige KIHO) startte eind de jaren zeventig immers met opleidingen industrieel ingenieur in een voormalige textielfabriek. Met het oog op het samenbrengen van de opleidingen die tot voor kort in de Gildestraat en op de site aan de Gebroeders Desmetstraat doorgingen, werd er besloten een nieuw gebouw op te trekken dat onderdak moest kunnen bieden aan ca. 600 studenten in de chemische richtingen.
De opdracht voor dit grote nieuwbouwproject werd toevertrouwd aan de tijdelijke vereniging van ABSCIS ARCHITECTEN en de studiebureaus Provoost (stabiliteit) en Stockman (technische uitrusting), allen uit Gent. Het ontwerp moest beantwoorden aan de noden van de bestaande toestand en de specifieke wensen van de gebruikers i.v.m. de gewenste afmetingen van de verschillende ruimtes en zelfs voorkeuren qua materiaalgebruik.

Bron: Façade 2009-4, November-December 2009

Download PDF