Nieuws

Het stadsplein (Mortsel, een stad vooruit)

Gepost op 23/09/2010 in de categorie Algemeen, Publicaties

Het stadsbestuur wil reeds lang het Stadsplein voor het stadhuis heraanleggen. De gemeenteraad gaf daarom de opdracht aan het Autonoom Gemeentebedrijf Mortsel Patrimonium- en Pandenbeheer om te onderhandelen over de ontwikkeling en inrichting van het plein. Na een lange onderhandelingsfase, werden de definitieve plannen van het consortium Van Roey - Abscis Architecten - Vk Engineering - Apcoa gekozen. Op 5 augustus werd het contract met de private partner die dit nieuwe centrum zal ontwerpen en bouwen ondertekend. Dat wil zeggen dat we je nu ook de plannen kunnen voorstellen.

Het concept
Het nieuwe Stadsplein krijgt een dynamische contour: een rondweg die helemaal rond het plein zal lopen. Langs de randen van deze weg wordt een bomenrij geplant. Op die manier wordt het plein ervaren als een eenheid. Het nieuwe plein is immers één groot aaneengesloten geheel zonder hoeken of grenzen en niet langer de twee aparte parkings die we vandaag kennen. Die eenheid wordt nog versterkt door eenzelfde materiaalkeuze over heel het plein. Donkere en lichte stroken betegeling wisselen elkaar af en geven een modern en fris gevoel. De verharding loopt van gevel tot gevel en tot aan het stadhuis. Daardoor wordt dit opgenomen in het Stadsplein. Voor de markt wordt een aangepaste locatie voorzien.

Een glazen luifel met zonnepanelen
Een grote, glazen luifel die van zuid naar noord loopt wordt een van de belangrijkste visuele troeven van het nieuwe plein. De lichtdoorlatende glazen luifel zorgt voor welkome schaduw in de zomer en een plek om te schuilen wanneer het regent. De twee wachtperrons voor bus en tram in het midden van het plein worden geïntegreerd in de glazen luifel. De luifel wordt ’s nachts verlicht, zodat het Stadsplein steeds een mooie en veilige plek blijft. Boven op de luifel worden doorzichtige zonnepanelen geplaatst. Pleinaccessoires uit duurzaam materiaal. De vijver voor het stadhuis maakt plaats voor een mooie fontein. Langs de fontein worden houten zitbanken geplaatst met een FSC-label van duurzaam bosbeheer. In het plein worden alle noodzakelijke nutsvoorzieningen voor verschillende activiteiten verwerkt. Goed geplaatste verlichtingsarmaturen zorgen ervoor dat niet alleen het plein en de luifel, maar ook het fietspad een aantrekkelijke plek blijven. Het asfalt op de rondweg is geluidswerend.

Verkeersafwikkeling
Een dynamische weg voor auto’s en fietsers omringt het hele Stadsplein. Daarnaast zal de nieuwe tram en het doorgaand auto- en fietsverkeer het plein van oost naar west kunnen doorkruisen. Van noord naar zuid wordt een fietstunnel voorzien, die de Sint- Benedictusstraat met de Lodewijk Dosfellei verbindt. Het dak van de fietstunnel wordt grotendeels open gelaten, waardoor het daglicht ongeremd in de parking kan schijnen. Op de betonnen zijwand van de tunnel kan een kunstwerk geplaatst worden. Naast de fietstunnel komt aan de zijde van de Lodewijk Dosfellei een in- en uitrit voor de ondergrondse parkeergarage en een inrit via de Sint-Benedictusstraat.

Ondergrondse parking
De huidige bovengrondse parkings voor en naast het stadhuis, op de overwelving, op het marktplein en in de Statielei verdwijnen en maken plaats voor een ondergrondse parkeergarage met drie verdiepingen. De parking zal plaats bieden aan ongeveer 505 wagens en 280 fietsen. De in- en uitrit naast de fietstunnel ligt grotendeels in open lucht, waardoor er ook natuurlijk licht in de parking valt. De openbare toiletten op niveau -1 zijn voor iedereen toegankelijk. Twee liften en een trap verbinden de parking met het plein. Een nieuwbouw met polyvalente kantoren en een stadscafé. Tegenover de toren van het stadhuis wordt een nieuw gebouw met drie verdiepingen voorzien. Dit gebouw wordt een markant visueel element, maar het onderstreept ook de plaats waaronder auto’s en fietsers naar beneden gaan. Op het gelijkvloers van het gebouw komt een gezellig stadscafé met een terras dat zuid georiënteerd is. De bovenste verdiepingen worden door het stadsbestuur aangekocht, om er in de toekomst stedelijke dienstverlening te voorzien. Ook op de zuidzijde van het Stadsplein, naast de glazen luifel, komt er in de toekomst nog bebouwing.

Milieuvriendelijkheid troef
Het nieuwe Stadsplein wordt aangelegd met veel aandacht voor het milieu. De zonnepanelen op de luifel zorgen voor een groot deel van de elektriciteitsvoorziening van het stadhuis. Het licht weerkaatst bovendien in de luifel, zodat er minder verlichting noodzakelijk is. Voor de bomenrij werden platanen gekozen, omdat ze in een stedelijk milieu het meeste stikstof uit de lucht nemen. Het plein en de nieuwbouw worden volledig gebouwd met duurzame materialen. De nieuwbouw voor het stadhuis wordt bovendien een passiefbouw. Een passiefbouw is een energiezuinig gebouw waar de warmteverliezen zo gering zijn, dat er nauwelijks verwarming noodzakelijk is. Het totale energieverbruik is immers 75 % lager dan van een traditioneel gebouw.

Integratie station in plein
Samen met het plein krijgt ook het huidige station een opknapbeurt van de NMBS. Wanneer deze werken zijn afgerond, zal het station een centrale toegang hebben aan de voorzijde van het gebouw, zodat ook het stationsgebouw aansluit op het Stadsplein. Bovendien zal het mogelijk zijn om vanuit de ondergrondse parking rechtstreeks naar het perron van de treinen richting Brussel te gaan. Van het ene perron naar het andere perron oversteken, moet wel nog steeds bovengronds. Aan de noordzijde van het plein, centraal voor het stationsgebouw waar de lift en trap naar het perron zich bevinden, komt een kiss & ride zone.

Timing
Een stadsplein wordt natuurlijk niet op één dag gebouwd. Daarom zal de aanleg in fasen gebeuren, rekening houdende met de aanleg van de nieuwe trambedding. De bedoeling is om de laatste steen te leggen aan het nieuwe Stadsplein op het zelfde moment als de voltooiing van de tramlijn naar Boechout. Voor de aanleg van het nieuwe plein start, moeten de nutsmaatschappijen voorbereidende werken uitvoeren aan ondermeer telefoon- en elektriciteitsleidingen (fase 1). Op die manier wordt verhinderd dat het plein snel opnieuw moet worden opengebroken omwille van de nutsvoorzieningen. De nutsmaatschappijen zullen in de loop van september 2010 starten met de werken. In januari 2011 kan dan worden gestart met de bouw van de ondergrondse parking (fase 2). Aansluitend wordt de noordzijde van het plein aangelegd en wordt ook het nieuwe gebouw tegenover het stadhuis gerealiseerd. Met de zuidzijde van het plein, de huidige markt, wordt pas gestart in het voorjaar van 2012 (fase 3), samen met de heraanleg van de Statielei. In de komende maanden krijg je meer informatie over de plannen en de timing van de werken.

Bron: Mortsel, een stad vooruit - de middenkatern, 2010

Download PDF